Woordenlijst AWBZ

Aanvullende verzekering

Een aanvullende verzekering kan kosten voor gezondheidszorg vergoeden die niet in het basispakket zit.

Aanvullende verzekeringen kunnen per verzekeraar verschillen wat betreft het verzekerde pakket en premie. De overheid bemoeit zich niet met aanvullende verzekeringen. Een aanvullende verzekering is niet verplicht.

Aanvullende verpleeghuiszorg

Extra zorg die vanuit het verpleeghuis wordt geleverd aan mensen die in een verzorgingshuis wonen.

Activerende begeleiding

Dit zijn activiteiten gericht op het herstel of het voorkomen van verergering van een gezondheidsbeperking. Ook het ondersteunen van het omgaan met de gevolgen van een gezondheidsbeperking. Bijvoorbeeld: gesprekken om gedrag te veranderen of gedrag te leren hanteren bij een gedragsprobleem of psychische stoornis.

Afasie/ taalstoornis

Alfahulp

Algemene dagelijkse levensverrichting (ADL)

Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ)

Bijvoorbeeld voor mensen met een beperking door handicap, chronische ziekte of ouderdom. Deze mensen hebben zorgkosten die te hoog zijn om zelf te betalen. 

Deze zorg wordt ook niet vergoed door de basisverzekering of aanvullende zorgverzekeringen. Daarom zijn ze hier voor verzekerd via de AWBZ.

Iedereen die in Nederland woont of werkt is automatisch verzekerd voor AWBZ-zorg. Meer informatie over AWBZ.

Ambulante hulp / dienstverlening

Een vorm  van behandeling en begeleiding waarbij iemand niet wordt opgenomen in een instelling. Ambulante hulp kan plaatsvinden bij u in huis of bij een hulpverlenende organisatie.

Avondverpleging

Verpleging die 's avonds geboden wordt in een verpleeghuis aan mensen die 's avonds niet thuis kunnen verblijven door een ziekte of aandoening.

AWBZ-klassen

Bij een indicatie wordt een klasse per functie aangegeven. Een klasse is een rekeneenheid in uren of dagdelen per week. Klassen doen meer recht aan het veranderlijke karakter van zorg dan een afrekening per uur. Op de ene dag jeeft u soms meer zorg nodig dan de andere dag. Door uit te gaan van klassen, hoeft u als cliënt niet steeds nieuwe indicatiebesluiten aan te vragen als er kleine schommelingen zijn in de zorgvraag.

AWBZ-functies

• persoonlijke verzorging: hulp bij bijvoorbeeld douchen en aankleden.
• verpleging: medische hulp thuis.
• begeleiding: hulp die is gericht op het voorkomen van een opname in een verpleeghuis of verzorgingshuis.
• behandeling: hulp om te genezen. Of om te voorkomen dat een handicap erger wordt.
  

Naast deze functies vallen ook andere vormen van zorg onder de AWBZ. Zoals het uitlenen van hulpmiddelen, doventolk en inentingen of vaccinaties via het rijk. Meer informatie over AWBZ-functies.

AWBZ-instelling

AWBZ-zorg

Basispakket

De inhoud van het basispakket is door de overheid wettelijk vastgesteld en voor iedereen hetzelfde. Het bevat alle noodzakelijke zorg zoals ziekenhuiszorg, medicijnen, hulpmiddelen en huisartsenzorg.

De hoogte van de premie verschilt per zorgverzekeraar. Het basispakket is verplicht. Er zijn twee soorten polissen: de naturapolis en de restitutiepolis.

Basisverzekering

Zie basispakket.

Begeleiding

Iemand ondersteunt u in het dagelijkse leven, bijvoorbeeld bij het indelen van de dag. Begeleiding kan in een groep (dit noemen we BG groep) of persoonlijk (dit noemen we BG individueel)

Behandeling  

Hierbij gaat het om herstel of verbeteren van uw aandoening en voorkomen dat uw aandoening erger wordt. Voorbeeld: opnieuw leren lopen na een hersenbloeding. Behandeling kan ook gaan om het verbeteren van uw vaardigheden of gedrag. Voorbeeld: leren omgaan met woedeaanvallen.

Beschikking

Een besluit van een overheidsorganisatie, waarbij iets juridisch wordt geregeld. Een beschikking wordt verstuurd als brief. Hierin staat bijvoorbeeld hoeveel eigen bijdrage u moet betalen.

Bewonersraad

In een bewonersraad kunnen cliënten meedenken en beslissen over de gang van zaken binnen de woning waarin zij wonen. Een bewonersraad kan ook breder functioneren, bijvoorbeeld op afdelings-, cluster-, sector- en organisatieniveau.

Bezwaarschrift

Een brief waarin u aangeeft waarom u het niet eens bent met een bepaald besluit. Meer informatie over klacht en bezwaar.

Bijzondere bijstand

Bijzondere bijstand is een eenmalige uitkering die u kunt ontvangen als u noodzakelijke kosten heeft die u niet van uw inkomen kunt betalen. Bijvoorbeeld de eigen bijdrage AWBZ.

De kosten moeten wel noodzakelijk zijn en niet door een andere regeling worden vergoed. In sommige gevallen krijgt u dan het volledige bedrag of een deel daarvan terug.

U kunt bijzondere bijstand bij de gemeente in uw woonplaats aanvragen.

BOPZ

Het doel van de Wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen (Wet BOPZ) is u te beschermen als u gedwongen wordt opgenomen. De wet geldt voor mensen die niet vrijwillig worden opgenomen en voor mensen die niet kunnen aangeven of ze opgenomen willen worden.
Een belangrijk uitgangspunt bij gedwongen opname is 'het afwenden van gevaar' voor de personen zelf, anderen of hun omgeving.

Wilt u meer informatie? Bekijkt u dan oa de website van het ministerie van VWS.

Bureau Jeugdzorg

Bureau Jeugdzorg is de toegangspoort voor de gehele jeugdzorg. Dit betekent dat medewerkers van Bureau Jeugdzorg elk verzoek om hulp beoordelen en vervolgens vaststellen welke zorg nodig is. Ze begeleiden kinderen, jongeren en ouders, of verwijzen door naar andere hulpverleners. 

Zie voor meer informatie de website van Bureau Jeudgzorg.

« Terug naar boven

CAK (Centraal Administratie Kantoor)

Het CAK heeft een aantal taken:

• Het CAK berekent en incasseert de eigen bijdragen voor de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) en de Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO).
• Tevens is het CAK verantwoordelijk voor het betalen van de AWBZ-instellingen.
• Ook verzorgt het CAK het uitbetalen van de Compensatie eigen risico in de Zorgverzekeringswet.
• Het CAK voert daarnaast een aantal taken uit ten behoeve van de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)

Voor meer informatie zie de website van het CAK.

CIZ (Centrum Indicatiestelling Zorg)

Het CIZ onderzoekt en besluit of u AWBZ-zorg nodig heeft en welke zorg u nodig heeft. En hoe lang u deze zorg nodig heeft. U kunt bij het CIZ terecht voor een aanvraag voor zorg of hulp bij ziekte, handicap of ouderdom. Het CIZ is een onafhankelijke organisatie.

Zie voor meer informatie de website van het CIZ.

Cliëntenraad

Chronisch Zieken en Gehandicaptenraad zet zich in voor verbetering van de maatschappelijke positie van mensen met een handicap of chronische ziekte. Voor meer informatie zie de website van de CG-raad.

Contactverzorgende

Een contactverzorgende maakt afspraken met de u over de zorgverlening en is aanspreektpunt voor de coördinatie van de zorg. De contactverzorgende evalueert met u de geleverde zorg en stelt de zorglevering bij op basis van de mogelijkheden en wensen van u. Een contacverzorgende wordt ook wel een eerst verantwoordelijke genoemd (EVV'er).

Compensatie eigen risico

Bepaalde groepen chronisch zieken kunnen in 2011 een financiële compensatie voor het eigen risico krijgen. De overheid betaalt dan een deel van het eigen risico terug. De regeling is er om mensen met hoge zorgkosten tegemoet te komen. Lees meer hierover op de site van het Centraal Administratie Kantoor (CAK) en de site van het ministerie van VWS.

COPD (chronische obstructieve longziekten)

 
De afkorting COPD komt uit het Engels en staat voor 'chronic obstructive pulmonary disease'. COPD is een aandoening van de luchtwegen, vroeger bekend als chronische bronchitis en emfyseem. Bij COPD zijn de kleine vertakkingen van de luchtwegen in de loop der jaren beschadigd geraakt. Daardoor werken de longen minder goed.

« Terug naar boven

Dagbehandeling psychogeriatrie

Opvang overdag gedurende één of meer dagdelen per week met begeleiding en reactivering voor mensen die zelfstandig wonen met psychogeriatrische problematiek. Het kan een aanvulling zijn op zorg die zij thuis ontvangen. Dagbehandeling is gericht op het zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven functioneren in de eigen woonomgeving.

Dagbehandeling somatiek

Opvang overdag gedurende één of meer dagdelen per week met begeleiding en revalidatie/reactivering voor mensen die zelfstandig zijn op wonen met lichamelijke problemen. Het kan een aanvulling zijn op zorg die zij thuis ontvangen. Dagbehandeling is gericht op het zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven functioneren in eigen woonomgeving.

---

  
Dagbesteding

Een zinvolle besteding van de dag voor mensen met een handicap, voor mensen met psychiatrische problemen of voor ouderen. Er zijn verschillende vormen van dagbesteding. Bijvoorbeeld het uitvoeren van hobby's en klussen of het werken in een kantine.

Decubitus

Ook wel doorligwonden/doorligplekken genoemd. Dit zijn wonden die ontstaan als gevolg van druk- of schuifkrachten door bijvoorbeeld langdurig in bed liggen of in een rolstoel zitten. Hierdoor vermindert de doorbloeding, waardoor wonden ontstaan.

Dementie/ ziekte van Alzheimer

Dementie is een aandoening van de hersenen die aftakeling van de geestelijke vermogens tot gevolg heeft.

De ziekte van Alzheimer is de meest voorkomende vorm van dementie. De ziekte van Alzheimer is een vooralsnog ongeneeslijke hersenziekte, waarbij de cellen in sommige delen van de hersenen ophouden te functioneren en afsterven. De ziekte van Alzheimer is onomkeerbaar en de oorzaken nog grotendeels onbekend. De symptomen van de ziekte zijn: vergeetachtigheid, veranderingen in de persoonlijkheid, desorientatie en verlies van spraak.

Diabetes

Glucoseverlies ten gevolge van suikerziekte. Ten gevolge van suikerziekte kan schade aan de bloedvaten ontstaan. Er zijn twee soorten diabetes, type 1 en type 2.

Bij type 1 maakt het lichaam (de alvleesklier) geen insuline meer aan. Type 1 komt voor op alle leeftijden, maar ontstaat vaak op jongere leeftijd.
Type 2 diabetes heeft verschillende oorzaken. De alvleesklier maakt te weinig insuline aan, of functioneert niet goed. Type 2 diabetes komt met name voor bij ouderen en mensen met overgewicht.

---

 
Diagnose

Bij een diagnose wordt bij een patiënt een ziekte of een aandoening vastgesteld. Een diagnose kan ook bepalen welke verzorging of verpleging iemand nodig heeft. 

Dienstverlening

Hulp die een persoon of een instelling geeft aan mensen.

« Terug naar boven

Eerst verantwoordelijke verzorgende (EVV'er)

Een verzorgende of verpleegkundige die verantwoordelijk is voor het uitvoeren van alle afspraken uit het zorgdossier van een bewoner of patiënt. Een EVV'er is ook een contactpersoon. Daarom wordt een EVV'er ook wel een contactverzorgende genoemd. 

Eigen bijdrage

Een deel van de kosten dat u zelf betaalt als u zorg ontvangt. Het CAK berekent en incasseert de eigen bijdrage voor de AWBZ en de Wmo.

Meer informatie over de eigen bijdrage van de AWBZ.

Eigen risico

Geld dat u meebetaalt aan de kosten voor gezondheidszorg. Sinds 2008 is een eigen risico voor de Zvw verplicht. In 2011 bedraagt het eigen risico € 170,-.

Elektronisch Patiënten Dossier (EPD)

Het Elektronisch Patiënten Dossier is een virtueel dossier. Dat wil zeggen dat gegevens uit verschillende zorginformatiesystemen gekoppeld worden. Bevoegde artsen kunnen de gegevens inzien om zo een goed beeld te krijgen van het medische verleden en medicijngebruik van een patiënt.

Belangrijke onderdelen van het EPD zijn:

• Het identificeren van patiënten met het burgerservicenummer (BSN)
• Het identificeren en authenticeren van zorgverleners met de Unieke Zorgverlener Identificatie (UZI)
• Het veilig en betrouwbaar uitwisselen van informatie via het landelijk schakelpunt (LSP)
• Het stapsgewijs en zorgvuldig invoeren van de eerste hoofdstukken van het EPD: het elektronisch medicatiedossier (EMD) en het waarneemdossier huisartsen (WDH).

Extramurale zorg

Extramurale zorg is zorg die u thuis ontvangt. U kunt 3 van de 5 AWBZ-functies thuis ontvangen:

• persoonlijke verzorging (zoals hulp bij het aan- en uitkleden)
• verpleging (bij lichte medische problemen) 
• begeleiding.

Meer informatie over thuiszorg.

« Terug naar boven

Gebruikelijke zorg

Gebruikelijke zorg is de normale, dagelijkse zorg. Bijvoorbeeld ouders die zorgen voor hun kind. Of een man die zorgt voor zijn vrouw. Bij gebruikelijke zorg heeft u geen recht op AWBZ-zorg.

Gecombineerd verpleeghuis

Verpleeghuis met zowel een afdeling somatiek (lichamelijke problematiek) als een afdeling psychogeriatrie (geestelijke problematiek).

---

Geestelijke gezondheidszorg (GGZ)

De geestelijke gezondheidszorg behandelt mensen met psychische of psychiatrische problemen. Bijvoorbeeld kinderen met een autismestoornis, iemand met een drankprobleem, schizofrenie of mensen met een depressie.

Meer informatie over geestelijke gezondheidszorg.

Gehandicaptenzorg (GZ)

Zorg voor personen met een handicap of zorg voor mensen met een functiebeperking. Gehandicaptenzorg is de overkoepelende term voor alle organisaties, diensten en instellingen binnen de gezondheidszorg die zorg-, hulp-, en dienstverlening aan de genoemde doelgroep bieden.

Meer informatie over gehandicaptenzorg

Geriatrie

Geriatrie is het specialisme dat zich bezighoudt met de behandeling van ouderen.

Geronto-psychiatrie

Psychiatrische zorg voor ouderen.

Gezondheidszorg

Zorg met als doel de gezondheid van mensen te verhogen, ziekten te voorkomen of te genezen.

GGZ-instelling

Een instelling voor de behandeling en begeleiding van mensen met psychische of psychiatrische problemen.

Bijvoorbeeld een psychiatrisch ziekenhuis, RIAGG of Regionale Instelling Beschermende Woonvormen (RIBW).

« Terug naar boven

Hardheidsclausule

Bij een hardheidsclausule wordt een uitzondering gemaakt, waardoor u geen eigen bijdrage voor zorg in de AWBZ hoeft te betalen.

Deze uitzondering geldt als minderjarige, inwonende kinderen die dringend zorg nodig hebben.

Een zorgverzekeraar kan deze uitzondering maken op advies van een instelling voor algemeen maatschappelijk werk of de Raad voor de Kinderbescherming.

Herindicatie

Het aanvragen van een nieuw besluit bij het CIZ. Omdat een indicatie afloopt of omdat er een nieuwe zorgvraag is.

Meer informatie over een indicatie aanvragen.

HKZ keurmerk

HKZ-certificatie (stichting Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling in de Zorgsector) is een kwaliteitskeurmerk voor instellingen in zorg en welzijn. Zorginstellingen moeten kwaliteit bieden bij het hele zorgproces. Het gaat dan om indicatiestelling/ intake van de patiënt, om goede zorgverlening en om evaluatie van de geleverde zorg.

Zorginstellingen moeten hierbij letten op:

• het bewaken van het professioneel handelen;
• de communicatie over het zorgproces;
• registratie van activiteiten en zorgprocessen.

Ook moet een zorginstelling alle ondersteunende processen goed regelen. Ondersteunende processen zijn zaken die niet direct te maken hebben met de zorgverlening, maar die een organisatie wel moet regelen om die zorgverlening goed te laten verlopen. Het gaat dan om bijvoorbeeld beleid en organisatie, personeel, huisvesting en onderzoek.

De normen van het HKZ Keurmerk voldoen aan de internationale standaard voor kwaliteitsmanagementsystemen, de ISO 9001:2000.

Een goedgekeurde organisatie krijgt een certificaat voor drie jaar en wordt elk jaar getoetst.

Hospice

Een hospice (soms ook hospitium genoemd) is een plaats, met een huiselijke sfeer, die zich in terminale zorg heeft gespecialiseerd.

Ongeneeslijk zieken kunnen hier tot aan hun dood worden verzorgd.

Zie ook terminale zorg en palliatieve zorg in deze woordenlijst.

Meer informatie over een hospice.

Hulp bij het huishouden

Het ondersteunen bij of het overnemen van activiteiten op het gebied van het huishouden in verband met een gezondheidsprobleem. Bijvoorbeeld: opruimen, schoonmaken, maaltijden klaarmaken.

U kunt deze hulp aanvragen bij uw gemeente. De gemeente voert namelijk de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) uit. Voor meer informatie over de Wmo, kijk op onze pagina over de Wmo.

Hulpmiddel

Een hulpmiddel kan:

• een bijdrage leveren aan de behandeling van een patiënt
• mensen ondersteunen bij het dagelijks leven
• mensen stimuleren en ondersteunen bij deelname aan de samenleving

Een voorbeeld van een hulpmiddel is een scootmobiel, een hoog/laag bed of een prothese.

Meer informatie over hulpmiddelen.

Hulpvraag

Een verzoek om hulp of zorg. Dit verzoek kan door de cliënt zelf worden gedaan. Of door de familie van de cliënt.

« Terug naar boven

Indicatie

Bij een indicatie wordt bepaald of u zorg nodig heeft die wordt betaald via de AWBZ. Zonder indicatie krijgt u geen AWBZ-zorg.

De indicatie voor AWBZ-zorg wordt uitgevoerd door het CIZ of door Bureau Jeugdzorg. Zij bepalen als onafhankelijke organisatie of iemand in aanmerking komt voor AWBZ-zorg. In veel gemeenten verzorgt het CIZ ook indicaties voor de Wmo. Bijvoorbeeld indicaties voor hulp in het huishouden, rolstoelen en trapliften.

Indicatiebesluit

Besluit in de vorm van een brief van het CIZ of Bureau Jeugdzorg. Hierin staat welke AWBZ -zorg u nodig heeft en hoe lang. Zie Indicatie hierboven.

Indicatieorgaan

Een onafhankelijke organisatie die een besluit neemt. Deze organisatie kijkt of u recht heeft (en hoeveel) op één of meerdere van de vijf soorten AWBZ-zorg (de zorgfuncties). Het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) is een voorbeeld van een indicatieorgaan.

Inspectie voor de gezondheidszorg (IGZ)

Inschakeling van de Inspectie moet u zien als een uiterst redmiddel. De Inspectie neemt alleen meteen actie als er een directe bedreiging van uw gezondheid als individuele cliënt bestaat. Dan zal de Inspectie de betrokken instantie extra aansporen om het probleem aan te pakken. U gaat doorgaans weer verder met de direct betrokkene, eventueel via de directie. De Inspectie volgt of uw probleem wordt opgepakt.

Daarnaast zal de Inspectie ook verdere actie ondernemen als uit uw klacht blijkt dat sprake is van een structureel probleem, waardoor de kwaliteit van de gezondheidszorg in algemene zin gevaar loopt. Dergelijke acties nemen echter een langere periode in beslag. U als individuele cliënt bent daar niet meteen mee verder geholpen. Lees meer over de IGZ.

Intramurale voorziening

Een (woon) instelling die hulp en verblijf geeft aan mensen die dat 24 uur per dag nodig hebben.

Instelling voor maatschappelijk werk

Een organisatie die mensen ondersteunt bij het oplossen van en omgaan met problemen. Daarnaast worden mensen ook geholpen bij het oplossen van verstoorde relaties met mensen in hun omgeving.

« Terug naar boven

Kennisgeving

Een brief waarin uw gegevens staan zoals ze bijvoorbeeld in de administratie van het CAK zijn opgenomen. Deze gegevens worden gebruikt om uw eigen bijdrage te berekenen. 

Klassen

Een klasse geeft aan hoeveel uren zorg iemand per week nodig heeft. De klasse staat in het indicatiebesluit.

Kortdurende opname

Opname in een verzorgingshuis of verpleeghuis die maximaal 6 weken duurt.

Zie ook tijdelijke opname.

Machtiging

Uw officiële toestemming met uw handtekening om anderen iets voor u te laten doen.

Mantelzorg

Zorg die mensen geven aan hun partner, familielid of een vriend die (langdurige) zorg nodig heeft. Het gaat om zorg waarvoor anders een professionele hulpverlener nodig is. Bijvoorbeeld vanwege een chronische ziekte, een handicap of ouderdom. 

Maximale periodebijdrage

Voor de zorg of voorzieningen die iemand via de Wmo of AWBZ ontvangt, wordt elke 4 weken een eigen bijdrage betaald. Dit is de maximale periodebijdrage. Iemand betaalt per periode van 4 weken nooit méér dan de maximale periodebijdrage. Ook niet als iemand veel hulp of zorg ontvangt.

MEE

Organisatie die mensen met een beperking ondersteunt en adviseert bij het vinden van zorg. MEE is bijvoorbeeld voor mensen met een lichamelijke handicap of chronische ziekte, een verstandelijke handicap of autisme. MEE heette voorheen Sociaal-Pedagogische Dienst (SPD).

Zie voor meer informatie de website van MEE.

« Terug naar boven

Naheffing

U krijgt een naheffing als uw definitieve eigen bijdrage hoger is dan de voorlopige eigen bijdrage. U moet dan bij betalen.

Naturapolis

Bij een naturapolis krijgt u zorg van een zorgaanbieder waarmee uw zorgverzekeraar afspraken heeft gemaakt. Uw zorgverlener betaalt de kosten voor uw zorg direct aan uw zorgaanbieder.

Niet-AWBZ gefinancierde diensten

Instellingen die gefinancierd worden vanuit de AWBZ mogen voor diensten en producten die zij buiten de AWBZ-zorg om leveren, een eigen bijdrage vragen aan hun cliënten.

NZa (Nederlandse Zorgautoriteit)

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) is de officiële toezichthouder op alle zorgmarkten in Nederland. De NZa ziet toe op zowel zorgaanbieders als zorgverzekeraars, op zowel curatieve markten als op de markten voor langdurige zorg. De NZa adviseert over beleid en regelgeving.

Vanuit wet- en regelgeving stelt de NZa algemene condities op zorgmarkten, zoals prestatiebeschrijvingen, kostentoerekeningsprincipes, prijsplafonds en toezichtregels ten aanzien van bijvoorbeeld misleidend reclame.

Daarnaast kan de NZa in individuele gevallen optreden, zoals bij een zorgaanbieder met grote marktmacht, als daardoor de concurrentieverhoudingen worden verstoord.

Meer informatie over de NZa.

« Terug naar boven

Overbruggingszorg

De zorg waarop iemand volgens zijn indicatie recht heeft, is niet altijd direct beschikbaar. Overbruggingszorg is daarom tijdelijke zorg voor mensen die op de wachtlijst staan voor zorg die nog niet gegeven kan worden.

« Terug naar boven

Palliatieve zorg

Zorg voor patiënten die niet meer te genezen zijn. Palliatieve zorg probeert bijvoorbeeld pijn te verminderen en te voorkomen dat andere lichamelijke klachten ontstaan.

Palliatieve zorg probeert ook aandacht te besteden aan psychische en sociale problemen. Het doel hierbij is te zorgen voor een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven. Voor patiënt, zijn of haar familie, vrienden en bekenden.

Zie ook terminale zorg of hospice in deze woordenlijst.

Voor meer informatie over palliatieve zorg.

Permanente zorg

Zorg die mensen blijvend nodig hebben. Voordurende, blijvende zorg.

Persoonsgebonden budget (PGB)

Een geldbedrag waarmee iemand zelf hulp of zorg kan inkopen of inhuren. Iemand kiest hiermee zelf een zorgaanbieder of hulpverlener. Het zorgkantoor voert de regeling PGB uit.

Meer informatie over PGB.

Preventieve zorg

Zorg die schade aan de gezondheid van mensen moet voorkomen of beperken.

Privacyreglement

Een document waarin staat hoe wordt omgegaan met uw persoonlijke gegevens.

Meer informatie over het privacy reglement van Achmea Zorg.

« Terug naar boven

Rechtelijke machtiging op eigen verzoek

Op uw eigen verzoek kan de Officier van Justitie aan de rechter vragen een machtiging te verlenen. Het doel hiervan is om u te dwingen de behandeling af te maken die is begonnen. Dit kan nodig zijn wanneer u denk dat u op een moment de behandeling zou willen stoppen terwijl dit niet verstandig is. Meestal is verslaving een reden om een machtiging op eigen verzoek te vragen.

Restitutiepolis

Bij een restutiepolis krijgt u zorg van een zorgaanbieder die u zelf heeft gekozen. U ontvangt van deze zorgaanbieder een rekening. Deze rekening kunt u indienen bij uw zorgverzekeraar.

Riagg (Regionale instelling voor ambulante geestelijke gezondheidszorg)

Extramurale voorziening in een bepaalde regio waar ambulante psychiatrische en psychosociale hulp wordt verleend. De hulpverlening is multidisciplinair en dag en nacht beschikbaar.

De 4 hoofdfuncties zijn:

• preventie
• ambulante dienstverlening
• ondersteuning
• kwaliteitsbewaking

RIBW (Regionale Instelling Beschermende Woonvormen)

 
RIBW bestaat uit een heleboel verschillende woonvormen. Elke woonvorm is voorzien van begeleiders die de bewoners op de nodige amnieren bijstaan. In elke woonvorm wonen mensen met verschillende hulpvragen.

Kenmerkend van een RIBW is een wekelijks terugkerend huiskameroverleg. De gebeurtenissen van en de daaruit onstane problemen worden elke week besproken door begeleiders en bewoners samen.

Soorten woonvormenn van de RIBW:

• Woonvorm voor schizofrene mensen
• Woonvorm voor mensen met aan autisme verwante contactstoornissen
• Woonvorm voor mensen met aam borderline verwante ziektebeelden  

« Terug naar boven

Sociale verzekeringsbank (SVB)

Organisatie die wetten en regelingen van de overheid uitvoert. Het zijn wetten en regelingen waarbij mensen geld ontvangen. Bijvoorbeeld de Algemene Ouderdomswet (AOW).

Meer informatie op de website van SVB.

Somatische zorg

Zorg voor een patiënt met een lichamelijke ziekte of aandoening. 

« Terug naar boven

Tegemoetkoming onderhoudskosten thuiswonende gehandicapte kinderen (TOG)

Een finaciële bijdrage voor ouders of verzorgers die thuis een kind (3-18 jaar) met een handicap verzorgen.

Terminale zorg

Verzorging en begeleiding van patiënten die nog kort te leven hebben. Deze zorg is meestal intensief en wordt thuis of binnen een instelling gegeven.

Zie ook palliatieve zorg en hospice in deze woordenlijst.

Meer informatie over terminale zorg.

Thuiszorg

Zorg die thuis geleverd wordt (dus aan iemand die niet in een instelling verblijft). Het gaat hier om verpleging, persoonlijke verzorging of begeleiding.

Zie ook extramurale zorg binnen deze begrippenlijst.

Meer informatie over thuiszorg.

Tijdelijke opname

Opname in een verzorgingshuis of verpleeghuis die maximaal 6 weken duurt. Tijdelijk verblijf is GZ of GGZ-cliënten die maximaal 3 etmalen per week in een instelling verblijven (logeren).

Zie ook kortdurende opname.

Transferverpleegkundige

Verpleegkundige die de overgang tussen zorginstellingen regelt. Bijvoorbeeld de overgang van een ziekenhuis naar thuiszorg.

« Terug naar boven

Verpleeghuis

Verpleeghuizen zijn bedoeld voor intensieve zorg of zware medische behandelingen. Een verzorgingshuis kan daarvoor naar een verpleeghuis verwijzen. Het betekent niet dat u altijd in een verpleeghuis (intramuraal) moet worden opgenomen.

Een verpleeghuis kan ook ergens anders (extramuraal) zorg en behandeling leveren. Bijvoorbeeld in een verzorgingshuis, of in een woon-zorgcentrum, hospice of zorgsteunpunt.

Meer informatie over verpleeghuiszorg.

Verpleging

Verpleging is de zorg die u krijgt omdat u lichamelijk of geestelijk ziek bent of gehandicapt bent. Verpleging is altijd bedoeld om te zorgen dat u weer beter wordt. Of om te voorkomen dat uw ziekte of beperking erger wordt. Bijvoorbeeld het verzorgen van een wond.

Verzamelinkomen

Uw verzamelinkomen zijn al uw inkomsten opgeteld:

• inkomsten uit werk,
• inkomsten uit een uitkering,
• inkomsten uit aandelen en dividenden,
• opbrengsten uit beleggingen of
• opbrengsten uit spaargeld.

Verzorgingshuis

Een verzorgingshuis biedt zorg en huisvesting als u door ouderdom of ziekte echt niet meer zelfstandig kunt wonen en voor uzelf kunt zorgen, ook niet met behulp van naasten, mantelzorg of thuiszorg.

U kunt in een verzorgingshuis wonen en hulp krijgen bij het wassen, naar bed gaan, aankleden en eten. Maar u kunt ook alleen dagverzorgings krijgen, waarbij u 's avonds naar uw eigen huis gaat. Ook tijdelijk wonen in een verzorgingshuis is soms mogelijk, bijvoorbeeld omdat u moet aansterken na een operatie.

Meer informatie over verzorgingshuiszorg.

Volledig Pakket Thuis

Met deze regeling kunnen mensen met de indicatie 'zorg met verblijf' thuis blijven wonen. Ze kunnen dan thuis de zorg krijgen die ze anders in een instelling zouden krijgen. 

Meer informatie over Volledig Pakket Thuis.

Voorlopige eigen bijdrage

U betaalt een voorlopige eigen bijdrage als het CAK van de Belastingdienst nog geen definitieve inkomensgegevens heeft ontvangen.

Voorziening

 
Een maatregel die u ondersteunt bij het dagelijks leven. Bijvoorbeeld een rolstoel of hulp bij het huishouden.

« Terug naar boven

Wachtlijst

Als er onvoldoende aanbod van zorg is, ontstaan er wachtlijsten. Deze wachtlijsten worden vaak uitgedrukt in tijd die er verstrijkt tussen uw aanmelding en de start van de behandeling.

Om deze wachtlijsten voor de noodzakelijk zorg te beperken, spreekt de overheid met de verschillende zorgverleners normen af. Deze zorgenaamde treeknormen geven aan wat een acceptabele wachttijd is voor verschillende gezondheidsklachten. Voor spoedeisende klachten mag er geen wachtlijst zijn. 

Wachtlijstbemiddeling

Hulp van een zorgverzekeraar en het zorgkantoor bij het vinden van andere zorg. Bijvoorbeeld wanneer zorg of behandeling in de gewenste instelling niet gegeven kan worden.

Zie ook overbruggingszorg.

Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp)

Wet die bepaalt wat er wel en niet met uw persoonsgegevens mag gebeuren. Een organisatie moet bijvoorbeeld aan u toestemming vragen om uw gegevens te gebruiken.

Meer informatie over het privacy reglement van Achmea.

Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)

De Wmo zorgt ervoor dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen en mee kunnen doen in de samenleving. Het gaat hier om de lichtere vormen van hulp, voorzieningen en ondersteuning voor mensen met een beperking. Bijvoorbeeld om hulp bij het huishouden, een scootmobiel of een aangepaste auto.

Meer informatie over de Wmo.

Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)

Sinds januari 2009 geldt de Wet tegemoetkoming chronische zieken en gehandicapten (Wtcg).

Wie gehandicapt of ziek is, heeft vaak extra kosten. De Wtcg regelt dat chronische zieken en gehandicapten hiervoor een tegemoetkoming ontvangen. Zij krijgen daarom jaarlijks automatisch een geldbedrag.

Deze vergoeding is bedoeld voor de extra kosten die zij hebben en die niet op een andere manier worden vergoed. Via de belasting blijven alleen bepaalde zorgkosten aftrekbaar.

Brochure "Wtcg, wat hebt u er mee"downloaden.

Woonzorgcentrum

Terrein met zelfstandige woningen waar mensen worden verzorgd en berschermd wonen.
Een woonzorgcentrum is bedoeld voor ouderen die niet meer zelfstandig kunnen wonen, maar geen verzorgingshuis- of verpleeghuiszorg nodig hebben.

Wordt ook wel woonzorgcomplex of wozoco genoemd, zie hieronder.

Woonzorgcomplex (wozoco)

Een woonzorgcomplex is een complex met zelfstandige woningen. In de praktijk is een wozoco een complex van speciaal aangepaste woningen met daarbij een zusterpost, enkele (ziekenhuis) bedden, een gemeenschapsruimte en soms zelfs een winkeltje.

Kort gezegd is een wozoco dus een combinatie van aanleunwoning, verzorgingshuis, verpleeghuis en zelfstandig wonen.

« Terug naar boven

Zorgaanbieders

Mensen of organisaties die gezondheidszorg leveren. Bijvoorbeeld de huisarts, verzorgingshuis of fysiotherapeut. 

Zorgfuncties

De AWBZ verdeelt zorg in 5 verschillende zorgfuncties:

• persoonlijke verzorging
• verpleging
• begeleiding
• verblijf
• behandeling

Zie ook AWBZ-functies in deze begrippenlijst of onze webpagina over de 5 soorten zorg binnen de AWBZ.

Zorg-in-natura (ZIN)

Bij zorg-in-natura (ZIN) krijgt u zorg van een zorgaanbieder waarmee uw zorgkantoor afspraken heeft gemaakt. Uw zorgkantoor betaalt de kosten voor uw zorg direct aan uw zorgaanbieder.

Meer informatie over zorg-in-natura.

Zorg met verblijf

Als u geïndiceerd bent voor 'zorg met verblijf' kan u niet meer zelfstandig blijven wonen. De functie 'verblijf' staat beschreven in zogenaamde zorgzwaartepakketten, afgekort ZZP. De zorg waar u recht op heeft, staat beschreven in het zorgzwaartepakket.

Meer informatie over zorgzwaartepakketten.

Zorgjaar

Het jaar waarin u zorg ontvangt.

Zorgkantoor

Organisatie die verantwoordelijk is voor de uitvoering van AWBZ-zorg. Het zorgkantoor maakt bijvoorbeeld afspraken met zorginstellingen. Het zorgkantoor geeft ook het persoonsgebonden budget (PGB) uit. Per regio is in Nederland één zorgverzekeraar aangewezen als zorgkantoor.

Meer informatie over wat een zorgkantoor doet.

Zorg met verblijf

Bij zorg met verblijf woont u (tijdelijk) in een zorginstelling. U krijgt daar hulp of zorg.

  
Zorgovereenkomst

Een contract tussen de cliënt en de zorgaanbieder. Hierin staan algemene afspraken over de rechten en plichten van u én van de zorginstelling. Soms staat in een zorgovereenkomst ook op hoeveel zorg u recht heeft. 

  
Zorgplan

In een zorgplan staan afspraken tussen u en uw zorginstelling. Deze afspraken gaan over doelen voor de komende periode.
Het zorgplan houdt rekening met uw wensen, uw mogelijkheden en uw beperkingen.

Een zorgplan wordt pas gemaakt nadat uw zorginstelling met u een gesprek heeft gevoerd. In dit gesprek kunt u meepraten over het invullen van uw dagelijkse zorg. En u kunt laten weten wat uw persoonlijke wensen zijn.

Zorgverzekeraars

Organisaties waar u een zorgverzekering afsluit. 

  
Zorgverzekering

Een verzekering die de kosten voor uw gezondheidszorg vergoedt. Iedereen in Nederland is verplicht zich te verzekeren voor het basispakket. Een aanvullende verzekering is niet verplicht. In deze context kunt u ook de afkorting Zvw tegenkomen, wat Zorgverzekeringswet betekent.

Zie ook basispakket en aanvullende verzekering. 

  
Zorgvraag

Een verzoek om hulp of zorg. Dit verzoek kan door de cliënt zelf worden gedaan. Of door familie van de cliënt.

Zie ook hulpvraag. 

  
Zorg zonder verblijf

Zorg die u krijgt zonder dat u in een zorginstelling woont. Bijvoorbeeld verzorging of verpleging thuis van chronisch zieken, mensen met een handicap, ouderen of mensen die tijdelijke zorg nodig hebben.

Zie ook extramurale zorg of thuiszorg.

---

   
Zorgzwaartebekostiging

Een manier om vanaf 2009 geld voor langdurige zorg in Nederland beter te verdelen. Zorgzwaartebekostiging gaat uit van de individuele zorg die iemand in een instelling nodig heeft. Bij zorgzwaartebekostiging bepaalt de soort zorg en de hoeveelheid zorg die iemand nodig heeft, hoeveel geld een zorginstelling krijgt.

Bieden instellingen vooral zorg aan mensen die weinig zorg nodig hebben? Dan ontvangen deze zorginstellingen minder geld dan zorginstellingen met cliënten die veel zorg nodig hebben.

Meer informatie over zorgzwaartepakketten.

Zorgzwaartepakket

Voor opname in een zorginstelling is een indicatiebesluit nodig van het CIZ, het Centrum Indicatiestelling Zorg. Sinds 1 juli 2007 gebeurt dat in de vorm van een zorgzwaartepakket. In dit zorgzwaartepakket staat beschreven welke zorg u nodig heeft en hoeveel zorg u nodig heeft.

Meer informatie over zorgzwaartepakketten. 

« Terug naar boven